In het kader van de Gaudeamus Muziekweek 10 september in het KIT (Tropentheater) te Amsterdam de compositie "7 A.M." voor 10 gamelanspelers en soundtrack, van Dyane Donck, uitgevoerd door Ensemble Gending.
Op 12 september speelt Dyane Donck met Mr. Averell et La Troupe in de orangerie van het Universiteitsmuseum te Utrecht.

Tentoonstellingen en andere activiteiten van oud-studenten

zondag 12 september 2010
20.00 uur, De NWE Vorst, Tilburg

De internationale innovatie-expert Charles Leadbeater geeft een lezing over de betekenis van cultuur binnen sociale innovatie. Gevolgd door een panel met onder andere Commissaris van de Koningin Wim van de Donk.

Innovatie is een belangrijk thema voor Incubate. Incubate en het bkkc nodigen u daarom uit voor de Incubate Innovation Lecture 2010, die zal plaatsvinden in De NWE Vorst op zondag 12 september om 20.00 uur.

Gastspreker

Onze gastspreker Charles Leadbeater is een toonaangevende autoriteit op gebied van innovatie en creativiteit. Hij is de favoriete economisch adviseur van Tony Blair. Adviseerde bedrijven, steden en regeringen over innovatiestrategie en schreef vanuit die ervaring zijn laatste boek ‘We-think: the power of mass creativity’. Dit boek belicht de opkomst van massa participatieve benaderingen van innovatie, wetenschap en open source software tot computergames en politieke campagnes.

In 2005 werd Charles door het management adviesbureau Accenture uitgeroepen tot een van de wereldwijde autoriteiten op managementgebied. Hij adviseerde een breed scala aan organisaties, waaronder de BBC, Vodafone, Microsoft, Ericsson, Channel Four Television en de Royal Shakespeare Company. Als associate editor van The Independent hielp hij Helen Fielding bij het ontwikkelen Bridget Jones's Diary. Hij schreef het eerste Britse rapport over de opkomst van sociaal ondernemerschap, wat inmiddels is uitgegroeid tot een wereldwijde beweging. Zijn rapport over de mogelijkheden van het internet voor het aansturen van maatschappelijke verandering heeft geleid tot de oprichting van de Social Innovation Camp beweging.

Brabant Stad heeft de ambitie om culturele hoofdstad te worden in 2018. Om dit te bereiken moet er als stad ook geïnvesteerd worden in innovatie. Waar Eindhoven bijvoorbeeld de nadruk legt op technologische innovatie, wil Tilburg als onderdeel van deze ambitie investeren in sociale innovatie.

Het internet stimuleert een meer open, participatieve en collaboratieve benadering van cultuur. In zijn lezing zal Leadbeater ingaan op de rol die de kunst kan spelen in dit proces van sociale innovatie. Wat is de rol van een veranderende kunstpraktijk in een veranderende samenleving?

Panelleden

Na Leadbeaters lezing zal een discussie tussen deskundigen op het gebied van kunst, economie en politiek plaatsvinden. Panelleden in de discussie zijn Wim van de Donk, Dick Rijken, Bas van Heur en Wout Withagen.

Professor Wim van de Donk is Commissaris van de Koningin voor de provincie Noord Brabant. Hij is voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) sinds september 2004 en is hoogleraar Bestuurskunde aan de Universiteit van Tilburg sinds 2002. Van 2001 tot 2003 was hij lid van de Raad voor Openbaar Bestuur.

Dick Rijken is directeur van STEIM en professor aan de Haagse Hogeschool. Ook werkt hij als zelfstandig adviseur op het gebied van digitale cultuur en nieuwe media en is hij beleidsadviseur voor de Nederlandse overheid en de EU. Zijn voornaamste interesse is de veranderende rol van cultuur in de westerse samenleving. Hij ziet informatiesystemen als culturele producten en onderzoekt hoe de traditionele culturele spelers, zoals omroepen en musea, hun rol in de nieuwe netwerksamenleving kunnen herdefiniëren.

Bas van Heur is postdoctoraal onderzoeker aan de Faculteit der Cultuur- en Maatschappijwetenschappen van de Universiteit Maastricht. Zijn onderzoek richt zich voornamelijk op de politiek van de stedelijke ontwikkeling en de rol van onderzoek in de interactie met en de analyse van strategieën en effecten van stadsontwikkeling.

Wout Withagen is directeur van Freshheads. In 2009 riep Microsoft Freshheads uit als een van de top 10 Nederlandse webontwikkelaars. Freshheads is een partner in de digitale ontwikkeling van Incubate. Ze ondersteunen de kunstwereld omdat deze hen een inspirerende omgeving verschaft om in te werken, en de kunstwereld profiteert weer van het klimaat van de stad waar Freshheads werkt.

Organisatoren

De Incubate Innovation Lecture wordt georganiseerd in samenwerking met het bkkc, en maakt deel uit van de ambitie van Brabant om Culturele Hoofdstad van Europa worden in 2018.

Incubate is een grootschalig festival voor independent culture. Het festival heeft een breed programma met muziek, beeldende kunst, dans, theater en film. Meer dan 200 culturele voorlopers presenteren zich in een intieme context aan een internationaal publiek. Black metal naast free jazz. Verfrissende kunst naast inspirerend debat.

Het bkkc (brabants kenniscentrum kunst en cultuur) is hét aanspreekpunt en kenniscentrum voor de professionele kunsten in de provincie. Het draagt bij aan de ontwikkeling en de versterking van de innovatieve en professionele kwaliteiten van de kunst en cultuur in de provincie Noord-Brabant. Het bkkc richt zich op meerdere doelgroepen, zoals individuele kunstenaars en kunstinstellingen, gemeenten, bedrijfsleven en maatschappelijke instellingen. Het bkkc opereert op artistiek-inhoudelijk, infrastructureel en beleidsmatig gebied en legt verbindingen met andere beleidsvelden zoals economie en ruimtelijke ordening. Daarnaast verdeelt het bkkc, in mandaat van de Provincie Noord-Brabant, alle incidentele subsidies voor de professionele kunsten.

Remix

De remix is een oud gegeven. Denk aan de collage, de pastiche, het citaat. Toch lijkt er op dit moment sprake van een niet eerder vertoonde wereldwijde ruilhandel van ideeën. Oorzaak: het internet. Muzikant Kutiman lanceerde onlangs een website waarop hij nieuwe clips toont die hij maakte op basis van bestaand Youtube materiaal. 'Gebruik het maar!', lijkt het motto dat copyright meer en meer naar de achtergrond verdringt. En als er copyright op materiaal rust, hoeft dit geen beletsel te vormen voor geslaagde remix. Zo heeft de Amerikaanse DJ Spooky de rechten gekocht van de racistische film Rebirth of a Nation uit 1915 om de film vervolgens te deconstrueren, te remixen en opnieuw betekenis te verlenen. Tien jaar geleden kochten Pierre Huyghe en Philippe Parreno de rechten van het Japanse Mangafiguurtje AnnLee, om haar terug te geven aan het publieke domein. Vanaf nu mocht iedereen het stripkarakter bewerken naar eigen goeddunken. Afgezien van de remix geven steeds meer kunstenaars hun werk sowieso vrij. Denk aan Everything that happens today van Brian Eno en David Byrne. Maar ook aan de animatiefilms van bijvoorbeeld Nina Paley, die zegt: 'Cultuurgoed is van iedereen, copyright is schijnveiligheid.'

Waar remix in de kunst- en vormgevingswereld gemeengoed is geworden, duiken nieuwe artistieke en maatschappelijke vragen op. Welke verschillende recycletactieken en - technieken zijn er de afgelopen dertig jaar ontwikkeld? Wat voor kunstzinnige en politieke doelen streven kunstenaars hiermee na? Is recycling slechts een nieuwe productietechniek of meer: een uiting van ingrijpende maatschappelijke, politieke en kunstzinnige veranderingen?

Copyright

Natuurlijk is copyright een hot issue, juist vanwege internet. Vooral een jonge generatie lijkt de verspreiding van muziek en films bijna als een geboorterecht te zien en laat zich die vrijheid niet zomaar afnemen. Er lijkt tegelijkertijd sprake van een tegenstelling tussen een kleine intellectuele en artistieke avant-garde die voorstelt copyright geheel af te schaffen en een ondernemerslobby die het copyright stelselmatig lijkt te willen uitbreiden. Dit werd onder meer duidelijk in films als Good Copy Bad Copy en RiP: A Remix Manifesto, die vorig jaar de publieksprijs op het IDFA won. In beide films was aandacht voor het werk van remix en mash-up muzikant GirlTalk, wiens werk net als dat van bijvoorbeeld Kutiman uit vele fragmenten van andere songs bestaat. ‘A lawsuit waiting to happen’, aldus de NY Times. Berucht is in dit verband de Walt Disney Company, die zelf weliswaar de meeste van haar karakters kopieerde naar 19e- en vroeg 20e-eeuwse voorbeelden, maar er met het verstrijken van de tijd steeds weer in slaagt Mickey en de anderen buiten het publieke domein te houden door geslaagd lobbywerk bij de Amerikaanse overheid. Niet voor niets bestaat het Mouse Liberation Front. Dat het oppassen is met Mickey Mouse en Donald Duck ondervond ook de kunstenaar Dennis Oppenheim, toen hij de stripfiguurtjes gebruikte in zijn sculptuur Virus. Verwijderen en vernietigen was het dwingende devies van de Walt Disney Company. Iets vergelijkbaars overkwam studenten Media Design van het Piet Zwart Instituut vorig jaar, toen ze een plug-in voor Firefox uitbrachten die gebruikers van Amazon doorverwees naar sites waarop vergelijkbare waar gratis te downloaden was. Conceptueel een spannend idee, maar vanwege juridische druk werd de plug-in al snel verwijderd.

Is copyright in onze tijd nog een terechte bescherming van intellectueel eigendom? Is er sprake van censuur wanneer in een samenleving het merendeel van de artistieke uitingen in bezit is van enkele multinationals? Leven we opnieuw in een tijd van iconoclasme vanwege het verbod op het maken van bepaalde beelden? Is het een legitieme of zelfs noodzakelijke reactie underground te gaan, Anonymus, om met guerrillatactieken tegenwicht te bieden? Zo ja, welke vormen van artistiek terrorisme zijn er mogelijk?

Signatuur

De Amerikaan Richard Prince begon eind jaren zeventig met het fotograferen van gepubliceerde reclame en hij presenteerde dit herfotograferen als zijn eigen werk. Prince (en andere kunstenaars die tot de zogenaamde appropriation art worden gerekend) beperkte het kunstenaarschap tot een daad van toe-eigening, waarmee ook die daad een handschrift werd en auteurschap een andere lading kreeg. De vraag is echter welke precies, zeker tegen de achtergrond van dat andere belangrijke adagium van de twintigste eeuw: kunst moet origineel zijn, authentiek, kunst en vormgeving dienen een eigen handtekening te bezitten. Maar wat betekenen de begrippen 'originaliteit' en 'vernieuwing' nog in onze citeercultuur? Moeten ze verdedigd worden tegen wat sommigen zien als de decadentie en vervlakking van recycling of moeten we juist doorgaan de mythe van het autonome kunstwerk te ontmantelen? Bouwt niet ieder werk voort op wat anderen hebben gemaakt, waarbij wordt geput uit een eindeloos publiek domein? Is het dan niet vreemd dat een werk niet te sterk mag refereren aan een voorgaand werk? Bovendien: is de notie van een autonome avant-gardecultuur niet achterhaald in een wereld waarin handschrift digitaal geworden is en beelden uit de geschiedenis van kunst en vormgeving vrij op het net circuleren. Maar: als originaliteit niet langer het fundament is van de kunst, wat is het dan wel? Zo bekeken staan we op de grens van een nieuw tijdperk waarin het proces van toe-eigenen, recyclen en remixen op volle snelheid doorraast, waar werelden versmelten, waar verschillende media dezelfde gedaante aannemen, waar cultuur steeds meer hybride wordt. Tijd voor reflectie!

Programma
studiumgenerale.akv.stjoost.nl

.

Dan, te midden van het lokaal, een glazen terrarium met daarin twee bijna blote jonge vrouwen, hun witte kleding transparant geworden door de honing. De honing waarmee ze elkaar troosten is ruim voorradig in weckpotten waar
ze met hun handen de stroperige goudkleurige massa uithalen om over elkaar heen te smeren.

Het publiek kan komen kijken, van dichtbij. Ze kan zelf deel uitmaken van de performance. Een imker zal het publiek begeleiden. Door een sluis zullen zij in imkerpak de ruimte betreden, en net als de bijen kunnen zij dolen door de ruimte.
Niet alle mensen zullen zich even vrij voelen om te blijven staan kijken naar de intieme performance in het terrarium. De bijen blijven, niet door de performance in verwarring gebracht, in dezelfde hoedanigheid rondvliegen.
Ze verspreiden een geur die ervoor zorgt dat je als toeschouwer onderliggende samenhang ervaart tussen de bijen en de in honing gedrenkte meisjes.

De relatie met het publiek gaan Anita Hrnic en Pleuni van Tongeren net als met elkaar graag aan. Als vooronderzoek zijn ze naar een imker toegegaan om de performance uit te voeren en te filmen om te zien hoe het zou werken.
Door de positieve reacties van toevallige voorbijgangers kwamen ze tot de conclusie dat een film alleen niet voldoende is. Het moet bestaan, in relatie met het publiek.

Een terrarium zorgt ervoor dat je beesten kunt houden die je zonder niet kan houden. Het glas zorgt ervoor dat je samen kunt zijn met dat achter het glas maar geen last hebt de praktische ongemakken. De dieren lopen zo niet weg of blijven op de juiste temperatuur door eventuele warmtelampen, ze vormen achter glas geen gevaar voor hun omgeving.
Het kan ook ongewenste invloeden buiten sluiten. Een glazen kooi verenigt de toeschouwer met het beest in de kooi of met de natuur buiten. Een relatie die soms niet op een andere manier kan bestaan. Dichterbij kun je dan niet komen.

Er is gevaar en tederheid.
Twee meisjes in een glazen kooi, een schilderij dat blijft bewegen.

De van oorsprong Bosnische Anita Hrnic en Tilburgse Pleuni van Tongeren hebben elkaar leren kennen op de academie. Ook al kiezen ze beiden in de eerste instantie voor de richting illustratie, al snel komen ze tot de conclusie dat beeldende kunst beter bij hen past. Na een aantal weken besluiten ze, onafhankelijk van elkaar, van richting te veranderen. Ze ontdekken parallellen in elkaars werk waardoor al vroeg een samenwerking ontstaat. Hoewel ze naast hun samenwerking ook nog individueel werk maken, vertellen ze dat als ze samenwerken, een symbiose ontstaat waardoor het werk zichzelf ontstijgt, meer dan bij hun individuele werk. Ze versterken elkaar.

In het tweede jaar zijn ontstaan er al ideeën met melk en honing, maar die komen dan nog niet tot uitvoering.
Begin 2008 komen ze met een samenwerkingsproject dat commotie teweeg brengt. Als reactie op de vraag van een docent aan de klas over hoe je je werk overbrengt en wat je leermoment is, bestellen zij een taart. Deze willen ze zonder aankondiging, voor de les, in het lokaal zetten om te zien of mensen de taart aansnijden, of het een discussie teweeg brengt. Discussie ontstaat, maar niet in de klas. De slagroomtaart die ze bij de Hema bestellen is er namelijk een met een afbeelding van een massagraf erop.

Toen we bij de balie aankwamen om de taart op te halen stonden er beveiligingsmensen achter. Die gaven ons vervolgens een telefoonnummer voor verdere uitleg. Het bleek het nummer te zijn van het hoofd van de filialen in Noord-Brabant. Hij reageerde boos op onze bestelling. We gaven aan dat het voor een project op school was, maar Hema wilde voor de taart geen verantwoordelijkheid nemen.
Om uit te pluizen wat de precieze reden was dat we onze taart niet mee kregen zijn we onder de identiteit van andere klasgenoten het hoofd gaan opzoeken. Die vertelde ons dat hij om 5 uur uit zijn bed was gebeld. Medewerkers hadden een taart voorbij zien komen met daarop ledematen afgebeeld. Ze dachten dat de pers erachter zat en dat het negatieve reclame op zou leveren. Ze wilden voorkomen dat de taart onder de ogen van klanten zou komen. De taart werd daarom weggegooid.

Op de vraag hoe ze hun toekomst zien antwoorden ze dat ze nog volop ideeën hebben en er al projecten lopen. Er komt dus vast nog een mogelijkheid om de beleving van hun mooie werk met hen te delen.

Webiste Anita Hrnic

Tekst door: Marinke Marcelis 14-07-09